روانشناسی مثبت گرا

روانشناسی مثبت گرا

در پنجاه سال گذشته بیشتر تلاش روانشناسان بالینی بر درمان کمبودها و رفع ناتوانی‌ها متمرکز بوده است.

کمتر از دو دهه پیش در روانشناسی عملی گرایشی نو مطرح شد که از آن با عنوان روان‌شناسی مثبت یا روانشناسی مثبت‌ گرا یاد می‌شود. این گرایش به نهضتی نو در روانشناسی معروف شد که به شادی و شادکامی و بهباشی افراد می‌پردازد. روانشناسی مثبت به افزایش شادمانی و سلامت و مطالعه علمی در مورد نقش نیرومندی‌های شخصی و سامانه‌های اجتماعی مثبت در ارتقای سلامت بهینه تأکید دارد.

به باور اندیشمندان روانشناسی مثبت‌ گرا، دانش روانشناسی همیشه به جنبه‌های سازگارانه، سالم و مثبت انسان توجه نداشته است. درواقع، روانشناسی در معنای حرفه‌ای و تخصصی آن، سال‌های متمادی از مطالعه‌ی جنبه‌های مثبت رفتار انسان غافل مانده است.

روانشناسی مثبت‌ گرا مطالعه علمی کارکردهای بهینه و مطلوب انسانی است، با این هدف از عواملی که به افراد، چه به‌صورت فردی و چه به‌صورت جمعی، کمک می‌کند تا به رشد و بالندگی برسند و می‌کوشد از طریق ایجاد و تقویت مستقیم هیجانات مثبت و شناسایی و ارتقاء توانمندی‌ها، زندگی شاد، رضایت از زندگی و نهایتاً بهزیستی را به افراد هدیه دهد.

در اینجا ما در حال صحبت کردن از علم هستیم، علمی که نظریه، فرضیه و آزمایش دارد. به‌هیچ‌وجه نباید با مفاهیمی مانند انرژی مثبت، قانون جذب، راز و… اشتباه گرفته شود؛ بنابراین روانشناسی مثبت رویکردی تئوریکال و درمانی است که در مورد آن آزمایشات زیادی انجام‌شده و درواقع نوعی علم است.

تئوری‌های ثابت‌شده‌ای در این علم وجود دارد که می‌گویند، پرداختن به هیجانات مثبت در زندگی موجب داشتن یک زندگی ایده ال و در کل رضایت از زندگی می‌شود. هر چه بیشتر به سمت هیجانات مثبت حرکت کنیم، موجب بیشتر شدن این هیجانات می‌شویم.

همه ما از یک‌جهت متخصصان هیجان‌ها هستیم، همه ما هرروز بدون استثناء هیجان‌های مانند شادی و غم، خشم و سپاسگزاری و غیره را تجربه می‌کنیم. هیجان‌ها پدیده‌هایی معمول و طبیعی، مثل نفس کشیدن، هستند و هیجان‌های مثبت به‌ویژه برای ما آشنا به نظر می‌رسند. درواقع اگر مانند بیشتر مردم باشیم، بیشتر مواقع احساس خوب داریم تا احساس بد. اگرچه هیجان‌های مثبت در دعاهای ما، در کتاب‌هایی که می‌خوانیم و در فیلم‌هایی که می‌بینیم القا می‌شوند، واژه‌هایی مانند عشق، شادی، سپاسگزاری، آرامش و امید چیزی بیش از اصطلاحات ادبی هستند، آن‌ها اصطلاحات علمی هستند که امکان تعریف و اندازه‌گیری دقیقشان وجود دارد.

مثبت‌گرایی چیست؟ مثبت‌گرایی به این معنا نیست که باید از اصول بدیهی «لبخند زدن و تحمل کردن» یا «نگران نشدن و خوشحال بودن» پیروی کنیم؛ این‌ها فقط آرزوهایی سطحی و کم‌مایه‌اند. مثبت‌گرایی ریشه‌های عمیق‌تری دارد و مجموعۀ گسترده‌ای از هیجان‌های مثبت است؛ از قدردانی تا عشق، از تفریح تا شادی، از امید تا سپاسگزاری و غیره.

این اصطلاح بسیار گسترده است و معانی مثبت و نگرش‌های خوش‌بینانه‌ای را در برمی‌گیرد که هیجان‌های مثبت را برمی‌انگیزند و نیز ذهن را از تعصب رها می‌کنند، خوش‌قلبی را در پی دارد، دست‌ها و پاها را آرام می‌کند و چهره را لطیف و مهربان نشان می‌دهد. حتی هیجان‌های مثبت تأثیراتی طولانی‌مدت بر شخصیت و روابط ما و بر جوامع و محیط دارد.

مثبت‌گرایی فرصت گام برداشتن به سطح بعدی هستی را فراهم می‌کند؛ گسترش دادن ذهن و ساختن آینده‌ای بهتر برای خودتان؛ همچنین پیش‌بینی کننده زندگی طولانی‌تر است، کسانی که بیش از دیگران مثبت‌گرایی نشان می‌دهند نزدیک به ده سال بیشتر زندگی می‌کنند.

مثبت‌گرایی می‌تواند جهان‌بینی، انرژی ذهنی، روابط و توان بالقوۀ شمارا به‌طور منحصربه‌فرد احیا کند و شکفتن ما را به همراه دارد. اولین واقعیت مهم درباره هیجان‌های مثبت این است که قلب و ذهن ما را می‌گشایند و به پذیرندگی و خلاقیت بیشتر ما می‌انجامد.

مثبت‌گرایی ما را در راستای بهتر شدن دگرگون می‌کند؛ این دومین واقعیت مهم درباره هیجان‌های مثبت است. هیجان‌های مثبت با گشودن قلب و ذهن ما امکان می‌دهند مهارت‌های جدید، روابط جدید، دانش جدید و راه و رسم نوین زیستن را کشف کنیم.

نتیجه این تحلیل چیست؟ اینکه مثبت‌گرایی همان‌قدر که بازتاب موفقیت در زندگی است، موجب موفقیت در زندگی هم هست.

دیدن مثبت‌گرایی به‌عنوان نوعی سرمایه‌گذاری عاقلانه و مناسب در خودمان و در دنیای پیرامون ماست. مثبت‌گرایی وسیله‌ای برای دستیابی به هدف‌های بهتر است، نه اینکه خودش هدف باشد.

نظرتان را بگویید

نشانی ایمل شما منتشر نخواهد شد

0
ARE YOU READY? GET IT NOW!
Increase more than 500% of Email Subscribers!
Your Information will never be shared with any third party.